Overige publiciteit

Geactualiseerd 19 maart 2014


Grote bijeenkomsten

INHOUDSOPGAVE RUBRIEK

18-04-2012 Rondom Zeist 2012: meer invloed van burgers in Zeist
06-06-2011 Zeister bosmiddag Sanatoriumbos
15-02-2010 Rondom Zeist 2010: Verkiezingsdebat over wonen en (duurzaam) bouwen

Rondom Zeist 2012
MEER INVLOED VAN BURGERS IN ZEIST
18 april 2012

Het moet beter met de politiek in Zeist. Projectontwikkelaars en ambtenaren hebben teveel invloed en de meeste partijen lopen daarachter aan. Burgers en hun organisaties zien hun inbreng te weinig terug in het beleid. Dat moet de komende jaren veranderen. Deze boodschap gaven de deelnemers aan Rondom Zeist 2012 aan alle raadsfracties.

Meer dan 120 inwoners hadden gehoor gegeven aan de uitnodiging van de Stichting Beter Zeist, het onafhankelijk platform van buurten. Die hield op 18 april voor de derde keer een forumbijeenkomst, ditmaal in het Witte Kerkje in Huis ter Heide. De Onderwegkerk deed haar naam eer aan, want wethouder Varkevisser gaf aan, dat de gemeente nog zoekt naar manieren om burgers meer invloed te geven. De zoektocht mag niet lang meer duren, vonden de aanwezigen. Bovendien ligt er al een Raamwerk Burgerparticipatie van Beter Zeist dat samen met de gemeente is opgesteld. Waarom dat niet in de raad bespreken?240-ZagerijZaal

Thierry Baudet
Het Zeister combo De Zagerij zorgde al gelijk voor een goede sfeer, waarna onderzoeker en columnist Thierry Baudet sprak over het functioneren van de politiek. Hij constateerde dat het politieke debat op slot zit. Er is weinig discussie over de inhoud en er wordt gestemd volgens partijlijnen. De partijtoppen zetten de lijnen uit. Het ontbreekt aan democratische controle en politici verwerven hun functies door dezelfde partijtop. In de Tweede Kamer en in gemeenteraden zijn de meeste besluiten al voorgekookt en is een debat eigenlijk zinloos.

Lokaal moet er ook veel verbeteren, vond Baudet. Hij denkt aan het invoeren van de volgende maatregelen:

  • Het loskoppelen van plaatselijke verkiezingen van landelijke;
  • Meer invloed van voorkeurstemmen bij verkiezingen;
  • Het kiezen van een burgemeester (met programma) door de bevolking;
  • Geen dichtgetimmerd coalitieakkoord opstellen;
  • Steeds hoofdelijk stemmen;
  • Het individueel stemgedrag zichtbaar maken via internet. Dat alles om het debat terug te brengen en te laten zien wat er met de inbreng van de burgers gebeurt. Juist de politiek in de eigen gemeente moet dicht bij de burger staan.

440-SlotwrdBaudet

De burgers als scheidsrechter
Na de pauze kwam de discussie onder leiding van Guy Roumans goed op gang. Met behulp van rode en groene kaarten konden de aanwezigen hun mening geven. Zo werden noten gekraakt over de kosten van het gemeentehuis, het voortijdig kappen van bos en het als gemeente niet houden aan de eigen beleidskaders. Maar ook lichtpunten werden genoemd zoals de bezuinigingsdialoog en inspraaktrajecten met burgers.

De conclusie van Baudet was dat burgers van Zeist vinden dat zij te weinig invloed hebben en dat er teveel wordt gebouwd. Hij riep de politici op dit toch echt serieus te nemen. De meeste fractiewoordvoerders zeiden dat zij het voor de kiezers doen en voor het algemeen belang. Baudet vond dit het afschuiven van verantwoordelijkheden: durf te staan voor je eigen keuze, communiceer helder en verschuil je niet achter de burgers.

Uitspraken van politici
Aan het einde van de bijeenkomst prikte Thierry Baudet nog een aantal uitspraken van de Zeister politici door zoals:

  • U kunt ons te allen tijde naar huis sturen – onzin, ze zitten voor vier jaar;
  • Wij hebben deze ambities toch met elkaar? – onzin, de politici hebben de ambitie;
  • We hebben dit ooit met elkaar afgesproken – onzin, de politici maken afspraken. De burgers niet;
  • Omdat bijna iedereen dit nodig vindt – ook al geen uitspraak waardoor burgers zich aangesproken voelen;
  • Er komt een integrale afweging – niks integraliteit;
  • U krijgt uiteindelijk de keuze – meestal een schijnvertoning.

Hij stelde dat met dit soort taalgebruik de politici hun eigen verantwoordelijkheid afwimpelen. Geheel terecht merkte hij op dat de stemming van ongenoegen – kwaadheid zelfs – stof tot nadenken moet geven aan de raadsleden. Dit ongenoegen werd erg zichtbaar in de opgestoken rode en groene kaarten. Wij zijn er niet gerust op dat deze boodschap voldoende is doorgedrongen en zullen waakzaam blijven.

446-ForumStemtPeiling door Baudet
Ten slotte hield hij een peiling over zijn voorstellen. Daaruit bleek dat de meeste raadsleden voorstander zijn van een digitaal zichtbaar stemgedrag en meer invloed van voorkeurstemmen. Bij Beter Zeist blijft de invloed van de burgers hoog op de agenda en dat allemaal voor een mooi en groen Zeist.

terug naar top

Zeister bosmiddag Sanatoriumbos
6 juni 2011

Ondanks de uittocht tijdens het hemelvaartweekend, de regen ’s ochtends, en de tennisfinale op TV waren op zondag 5 juni ongeveer tweehonderd mensen afgekomen op de bosmiddag in het Sanatoriumbos. Het grote grasveld achter het hoofdgebouw in het Sanatoriumbos was de centrale plek voor muziek met twee gitaristen en een zanger, stands met informatie en drinken, verhalenverteller, speakers corner, creatieve activiteiten, touwtrekken, sla de spijker op de kop en de poppenkast.

P1020069WandelingSanatoriumbos

Een fantastische middag met ‘art performance’,  ‘wie ben ik’, ‘broken mirror, ‘’ green acts’ en een grote groep kinderen die op een lange rol papier hebben geschilderd. En niet te vergeten de boswandeling met een deskundige gids die twee maal werd gehouden.

Beter Zeist, zie de flyer, organiseerde met de Bewonersbelangen Dichterbij en de Stichting Behoud Sanatoriumbos de gezellige bijeenkomst in deze parel van Zeist. Dank zij de weergoden, heel geslaagd, ook door het geïnteresseerde publiek.
terug naar top

Rondom Zeist 2010
VERKIEZINGSDEBAT OVER WONEN EN (DUURZAAM) BOUWEN
15-02-2010

De Stichting Beter Zeist organiseerde het debat over wonen, (duurzaam) bouwen en de invloed van de burgers als voorbereiding op de verkiezingen op 3 maart.
Kwesties zoals bouwen in het Sanatoriumbos, in Kerckebosch, Huis ter Heide, Den Dolder, Austerlitz, hoogbouw, het centrumplan, de Clomp, het Woonpark houden de gemoederen in Zeist al geruime tijd bezig. In bijna elke wijk of dorp staan bouwplannen ter discussie. Waarom zoveel extra bouwen, is er woningnood? Blijft Zeist wel mooi en groen, zoals veel inwoners willen? Of gaat het om lippendienst van de bestuurders? Wat vinden de kiezers ervan en hoever reikt hun invloed? 

Veel mensen, wel zo’n 170 burgers vanuit de diverse buurten, waren naar FIGI gekomen om samen met de lijsttrekkers en deskundigen na te denken over de toekomst van Zeist. Het motto van de avond was: “U stemt en wat dan? Hebben de inwoners van Zeist echt invloed?”
De band uit Huis ter Heide met de toepasselijke naam “Zagerij Zeist” opende de avond met het spelen van enkele nummers in Ierse stijl. Met bas, harmonica, gitaar en verschillende blaasinstrumenten zat de stemming er meteen goed in.

Rondom Zeist 2010, band

Ilona Hofstra, bekend van het IKON, de Tv-zender “Het Gesprek” en” fair trade” bijeenkomsten, leidde de bijenkomst op een soepele wijze.
  Als entree interviewde zij de architect van het gemeentehuis Thomas Rau over duurzaam bouwen en Imrat Verhoeven die promoveerde over het onderwerp burgerparticipatie. De voorzitter van Beter Zeist, Wil Nuijen, hield een inleiding over de woonbehoefte en de invloed van de burger.

Interview met architect Thomas Rau
Ilona Hofstra voelde de eerste deskundige, Thomas Rau, stevig aan de tand over zijn ideeën over “duurzaam bouwen en het nieuwe wonen”. Thomas is de architect van diverse bekende gebouwen in Zeist, waaronder Triodos Bank en Wereld Natuur Fonds en nu dus ook van de toekomstige uitbreiding van het gemeentehuis van Zeist. Volgens hem worden in de toekomst veel materialen en functies geleased. We kunnen bijvoorbeeld 1.000 wasbeurten leasen. Als gebouwen worden gesloopt zijn de grondstoffen opnieuw te gebruiken. Zo bereiken we dat het makkelijker wordt om gebruiksgoederen aan te passen aan veranderende omstandigheden. Dat kan zonder hele producten of hoeveelheden materialen simpelweg af te danken. Zoiets geeft een enorme impuls aan het hergebruik van materiaal.

In de nieuwe, duurzame samenleving krijgen we energieproviders die onze energie gaan beheren. Op plekken waar te veel energie is, wordt deze afgestaan aan gebouwen die te weinig energie hebben. Een voorbeeld is Eindhoven waar een woningcomplex, een school en een sporthal deze mixcultuur succesvol hebben opgezet. Ook in Zeist zal het gemeentehuis energie gaan uitwisselen met de nieuwe woningen van het totale bouwproject.
 Hij denkt hij dat energie-uitwisseling op lokaal niveau grote kansen biedt. Het maakt ons veel minder afhankelijk van centrale voorzieningen.

Thomas Rau is een enthousiast propagandist  van “duurzaam bouwen” en wijst er op dat dit ten dienste staat van “levensvatbaarheid”. Daarbij gaat het om het handhaven en koesteren van het leefmilieu. In dat verband wees hij op de kernkwaliteiten van Zeist, die we vooral niet om zeep moeten helpen. “De omgeving is leidend in wat je kunt neerzetten, het gaat allereerst om het bestaande te verrijken”.
Over enkele jaren krijgen we een witte uitbouw van het gemeentehuis. “Is dat passend in Zeist?” was de vraag uit de zaal. Als we volgens Thomas goed kijken in Zeist, is wit niet ongebruikelijk in de Stichtse Lustwarande. Bovendien vindt hij dat het bestaande, karakteristieke gemeentehuis juist goed afsteekt tegen de achtergrond van de witte coulissen van de uitbouw.

Natuurlijk kon de vraag niet uitblijven waarom de burgers uiteindelijk toch niet mee mochten doen bij het kiezen van het ontwerp. Burgemeester Janssen legde uit dat er gezien de kosten uiteindelijk maar één aanbieder overbleef. In dat geval is er volgens hem geen keuze meer mogelijk. De vragensteller vond dat dan nóg de toezegging bleef gelden. De burgers hadden mogelijk dezelfde keuze gemaakt, maar dat was wel hún keuze geweest. Ze hadden het ontwerp ook kunnen verwerpen. Je kunt je overigens afvragen of niet bij elke aanbesteding van een ontwerp prijsverschillen optreden en of zoiets niet was te voorzien.

Interview met onderzoeker Imrat Verhoeven
De tweede spreker, Imrat Verhoeven, socioloog aan de Universiteit van Amsterdam en ook als onderzoeker verbonden aan de WRR, heeft een studie gedaan “In actie met burgers”. Dat onderzoek ging over initiatieven van burgers om het (overheids)beleid te beïnvloeden. Burgerpannels werd gevraagd welke vorm van interactief werken hen het meest aanspreekt. Formele inspraak, officiële burgerinitiatieven en juridische procedures zien de meeste burgers niet zo zitten. Vooral over het in een vroeg stadium meedenken over plannen zijn ze echter wel enthousiast. Bijna driekwart van ondervraagde burgers wil daar graag aan meedoen. Dan moet de besluitvorming over de opzet of uitvoering nog “open liggen”, anders leidt het proces tot averechtse reacties.

Rondom Zeist 2010, inleiders

Imrat wees in dit verband op enkele risico’s van “interactieve plan- en beleidsvorming”. De (politieke) instantie die uiteindelijk het besluit neemt, kán toch anders besluiten. Als dat vooraf niet goed wordt uitgelegd, ‘is Leiden in last’, het zogenaamde “zure druiven mechanisme”. Een andere valkuil is dat burgers die meedenken ook deskundigheid hebben en die verder ontwikkelen. Daar moet de overheid dan ook iets mee doen!

Een sterk voorbeeld van burgerparticipatie is een groep burgers in de Broekpolder te Vlaardingen, die zich hebben georganiseerd in een federatie. Zij namen als het ware het beleid over en maakten zelf plannen. Vervolgens vroegen ze de politiek in te spreken en te kijken naar de plannen. Ten slotte sloten zij een convenant met de gemeente over zelfbeheer. Zo kan een groep burgers feitelijk het beheer van een (collectief) goed over nemen zodat iedereen tevreden is. Dit vraagt om een totaal andere houding van de ambtenaren en bestuurders.
Een ander positief voorbeeld van initiatief is het door burgers (boeren) voorgestelde terpenplan in Waspik in het geplande overloopgebied van een grote rivier.
De voorbeelden bewijzen dat er wel degelijk mogelijkheden zijn voor andere manieren van beleidsvorming.

Inleiding Wil Nuijen
De derde spreker was Wil Nuijen, voorzitter van Stichting Beter Zeist. Hij liet zien hoe in de achter ons liggende vier jaren het wantrouwen van de bevolking naar het bestuur toe niet is afgenomen. Het beleid van de gemeente leidt nog steeds tot veel ergernis, verspilling van energie en vertraging en talloze bezwaar- en beroepsprocedures. 
Een recente evaluatie van het Zeister burgerpanel laat zien, dat burgers in het algemeen weinig vertrouwen hebben in de politiek, het bestuur en het ambtelijk apparaat. Men voelt zich niet serieus genomen. Dit geldt des te meer nu cijfers van de eigen groei-ambities van de gemeente Zeist, zoals opgenomen in CBS-rapporten, worden gebruikt om de uitbreidingsplannen te onderbouwen. Uit onderzoek blijkt volgens hem, dat wanneer een
gemeente meer inwoners heeft, er minder tevredenheid heerst onder de  burgers.

Volgens Wil Nuijen ligt de basis van het wantrouwen van burgers bij de onwil van het college van B&W en de gemeenteraad om de bouwambities van Zeist ter discussie te stellen. Zelfs de recent verschenen “Ontwerp-Structuurvisie Zeist 2020”, die bol staat van “kwaliteit”, “duurzaamheid” en “samenhang” geeft rugdekking aan de bouwwensen van de huidige coalitie van VVD, CDA, PvdA, GroenLinks die gesteund wordt door CU/SGP. Wil Nuijen vindt dan ook dat het huidige beleid van de coalitie na de verkiezingen niet moet worden voortgezet.

De Stichting Beter Zeist staat voor een mooi en groen Zeist en wil meer invloed voor de burgers. Dat kan wanneer na de verkiezingen een nieuwe coalitie de komende vier jaar een beter beleid gaat voeren of wanneer er een ander verkiezingsresultaat komt. Hierbij moet worden aangetekend dat de Stichting zich onthoudt van een stemadvies en de politieke partijen respecteert. Zij geeft de burgers echter wel voorlichting over de programma’s en over het feitelijke stemgedrag van de partijen.
Een andere mogelijkheid – die overigens in het debat niet werd genoemd – is, dat politieke partijen vooraf niet vrijwel alles in een coalitieakkoord vastleggen, maar tussentijds de raad en de burgers meer keuzevrijheid geven.

Video “Rondom Zeist” december 2010
Ter afsluiting van het informatieve deel werd een video vertoont van markante uitspraken van deelnemers aan het eerder door de voorloper van Beter Zeist georganiseerde forum “Rondom Zeist” van december 2007. Een demograaf en een lid van de VROM-raad legden toen uit, dat Zeist om zijn eigen woonbehoefte (vooral door gezinsverdunning) te kunnen opvangen met niet meer dan circa 100 extra woningen per jaar hoeft te groeien. Dat is aanzienlijk minder dan de 200-300 extra woningen per jaar, die volgens de huidige plannen gebouwd gaan worden. Om die vol te krijgen zal Zeist mensen uit de wijde omgeving en vooral de randstad aantrekken.

Discussie met lijsttrekkers en zaal
Als opwarmertje voor de discussie gaf Wil Nuijen zijn mening met drie prikkelende stellingen:

  1. Ondanks mooie woorden geeft de Structuurvisie rugdekking aan voortzetting van het
bouwbeleid van de coalitie!
  2. Vertrouwen tussen bestuur en burgers moet en kan (nog steeds) worden hersteld.
  3. De oude coalitie van VVD, CDA, PvdA, GroenLinks  moet na de komende verkiezingen “op de schop”.

DSC_5732

Daarna discussieerden onder leiding van Ilona Hofstra de lijsttrekkers en mensen uit de zaal over de discussievraag: Heeft Zeist genoeg aan uitbreiding met 100 extra woningen per jaar? Kortom: wil men verstedelijking of het behoud van het rustieke, groene karakter van Zeist?
Dat dit onderwerp leeft bij de bevolking bleek wel uit de discussie in de zaal en met de lijsttrekkers. Over het getal verschillen burgers en politici niet van mening, maar wel over de bouwambities van de gemeente. In dit verband was de vraag aan de coalitiepartijen of zij hun bouwambitie de komende vier jaar gaan verminderen.

Van de huidige coalitie blijft de PvdA bij de voorgenomen bouw van 200 extra per jaar. De VVD noemt een aantal van 50 extra woningen, maar stemt in de raad echter voor meer bouwen. Het CDA wil kwaliteit en noemt geen cijfers, maar stemt ook altijd voor meer huizen. GroenLinks wil tussen de 0,5% tot 1% extra huizen ten opzichte van het huidige aantal van 26.000 woningen.
Een dag na de bijeenkomst beslisten de vier coalitiepartijen samen met CU/SGP en SP nog net voor de verkiezingen, dat de bebouwing van het Sanatoriumbos en Kerckebosch toch doorgaat.

Het was begrijpelijk dat de aanwezige gemeenteraadsleden deze gelegenheid aangrepen om vooral hun onderlinge geschilpunten breed te etaleren. Het samen nadenken over de toekomst van Zeist was nu “een brug te ver”. Wel zou je uit hun woorden kunnen concluderen, dat ze een eind zijn opgeschoven in de richting van de visie van Beter Zeist: “ga voor een mooi en groen Zeist”. De tijd zal leren of het ‘verkiezingsretoriek’ is of dat zij het serieus menen en het vooral ook doen.

Het tweede discussiepunt was: “U stemt, en wat dan? Hebben de burgers van Zeist echt invloed”. Daaraan kon niet meer apart aandacht worden geschonken. Het is overigens wel duidelijk dat hierover met de gemeente nog zal worden gesproken.

Na afloop werd van de gelegenheid nog druk gebruik gemaakt om na te kaarten, kontakten te leggen en afspraken te maken. Dat gebeurde onder het genot van een drankje in de foyer van Figi. 
Al met al was het een professioneel voorbereide en geslaagde bijeenkomst in de aanloop naar de gemeenteraadsverkiezingen van 3 maart 2010.
terug naar top


Print page
Share Button

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *